Рецензиялау
Жалпы ережелер
Журнал бейініне сәйкес келетін және бастапқы редакциялық тексеруден өткен барлық ғылыми қолжазбалар сараптамалық бағалауға жіберіледі. Рецензиялау ұсынылған зерттеудің ғылыми негізділігін, түпнұсқалығын және сапасын бағалау үшін қолданылады.
Қос соқыр рецензиялау
Журналда қос соқыр рецензиялау қолданылады: авторға рецензенттің жеке басы, ал рецензентке автордың жеке басы ашылмайды. Бұл тәсіл қолжазбаны сараптамалық бағалауға жеке және институционалдық факторлардың әсерін азайтуға бағытталған.
Бастапқы редакциялық тексеру
Рецензентке бермес бұрын редакция қолжазбаның журнал тақырыбына сәйкестігін, материалдардың толықтығын, рәсімдеудің негізгі талаптарының сақталуын және міндетті этикалық декларациялардың бар-жоғын тексереді.
Материал басылым бейініне сәйкес келмесе немесе елеулі ресми кемшіліктерді жоюды қажет етсе, рецензиялауға дейін авторға қайтарылуы мүмкін.
Рецензентті тағайындау
Рецензенттер қолжазба тақырыбы, ғылыми құзыреттілік және айқын мүдделер қақтығысының жоқтығы ескеріле отырып іріктелінеді. Редакция сараптамалық бағалаудың тәуелсіздігін қамтамасыз етуге ұмтылады.
Сараптамалық бағалау өлшемдері
Қолжазбаны қарағанда рецензент мыналарды бағалайды:
- тақырыптың өзектілігі мен ғылыми маңыздылығын;
- зерттеудің түпнұсқалығы мен негізділігін;
- қолданылған әдістердің дұрыстығын;
- алынған нәтижелердің шынайылығы мен түсіндірмесін;
- құрылымның қисындылығы мен баяндаудың айқындығын;
- қорытындылардың негізділігін;
- пайдаланылған дереккөздердің сапасы мен орындылығын.
Рецензиялау нәтижелері
Сараптамалық бағалау қорытындысы бойынша рецензент қолжазбаны жариялауға ұсынуы, пысықтауды ұсынуы немесе материалды қабылдамауды ұсынуы мүмкін. Ескертулер авторға рецензенттің жеке басын ашпай, редакциялық нысанда беріледі.
Қолжазбаны пысықтау
Пысықтау қажет болса, автор қолжазбаның түзетілген нұсқасын ұсынып, рецензент ескертулерін ескеруі тиіс. Автор келіспейтін елеулі ескертулер бойынша дәлелді жауап берілуі мүмкін.
Түзетілген қолжазба қажет болған жағдайда қайта сараптамалық бағалауға жіберілуі мүмкін.
Редакциялық шешім
Жариялау туралы түпкілікті шешімді журнал редакциясы сараптамалық қорытындыларды, пысықтау сапасын және материалдың редакциялық саясатқа сәйкестігін ескере отырып қабылдайды.
Құпиялылық және мүдделер қақтығысы
Қолжазба және рецензиялау барысында алынған материалдар құпия деп саналады. Рецензент қолжазбадағы жарияланбаған мәліметтерді жеке мақсатта пайдаланбауы тиіс.
Бағалаудың объективтілігіне әсер етуі мүмкін мән-жайлар болса, рецензент қолжазбаны қараудан бас тартып, бұл туралы редакцияға хабарлауы тиіс.
Апелляциялар және қайта қарау
Автор редакциялық шешімге дәлелді қарсылықпен редакцияға жүгінуге құқылы. Өтінішті редакция рецензия мазмұнын, автор ұстанымын және қолжазба материалдарын ескере отырып қарайды.